دينونه او مذهبونهعقيده

په تفصيلي توګه د څلور واړو انجيلونو تاريخ. ليکوال: دکتور سعود بن عبدالعزيز الخلف. ژباړن: لقمان حکيم حکمت

په تفصيلي توګه د څلور واړو انجيلونو تاريخ. ليکوال: دکتور سعود بن عبدالعزيز الخلف. ژباړن: لقمان حکيم حکمت

لومړی : د متى انجيل :

نصرانيان د خپلومقدسو كتابونو پېل دې انجيل څخه اخلي ، په ترتيب کې يې هم لومړی او له ټولو كتابونو څخه لوی او غټ دی چې تقريبا اته ويشت اصحاح لري.

نصرانيان په دې اند دي چې[ متى ] د عيسى  عليه السلام  د ځانګړي شاګردانو څخه و ، او د مسيح  عليه السلام  عشار و [ ټيكسونه به يې راټولول ].

دومره ده چې نصرانيانو سره هېڅ قناعت بخش دليل نشته چې مونږ ته يې راپه ګوته كړي چې ددې انجيل نسبت هغه ته دروست وبولې، نصراني ليكوال يوسابيوس قيصري چې ډېر اعتماد يې حاصل كړی دی زياتره يې په قول اعتماد او باور هم لري ، هغه پخپل كتاب (تاريخ الكنيسة) کې د هيرا بويس له پادري څخه په ( 130م) کې نقل كړي دي چې بابياس نوم يې درلود هغه وايي : ( متى به ټول اقوال په عبرانۍ ژبه ليكل ) ([1]).

خو د عاقلانو په نېز دا قول د هيڅ اعتماد وړنه دی چې د كتاب نسبت متى ته چې د نصرانيانو په نېز حواري دی وكړي ، هغه داسې چې بابياس خپل تعليمات د كتابونو له ليكوالانو څخه براه راست نه دي نقل كړې، بلکې دغه معلومات يې په واسطه راټول كړيدي .

E : يوسابيوس له هغه څخه نقلوي ، بابياس وايي: [ چې كله به د مشايخو د شاګرادانو څخه يو نفر هم راغی ما به ورڅخه د هغوی اقوال وپوښتل، ځكه چې زه په دې كلك ناباوری وم چې له كتابونو څخه استفاده كول د ژوندي انسان د اواز د فائدې سره سم نه وي ] ([2])

ددې قول سره سم بابياس له كتابي نقل څخه ډډه كوله ، او په دغو وسائطو کې شرط دا دی چې بايد عدالت يې ثابت وي، ورنه د معدوم العدالت انسان نه روايت قابل قبول نه دی.

E : يوسابيوس پخپله دبابياس په روايتونو سخت ټكونه كړيدي هغه وايي : [ بابياس به ګڼ شمير روايت قلمبند كول او ويل به يې : دا روايت ما ته د نويشته تقليد پرته رارسېدلی دی ، هغه به نور تعليمات او امثال او ظرفي امور هم نويشته كول ] .

E : يوسابيوس د بابياس او د هغه د اراؤ  په هكله څرګندوی او وايي: [ زه په دې اند يم چې کېدای شي بابياس دغې معلوماتو ته د خپل سوء فهم په سبب د مسيح شاګردانو كتابونو ته رسېدلی وي ، او حال دا چې د هغوی په مجازي اقوالو باندې نه پوهيږي ، داسې بريښي چې دبابياس ذهن محدود الادراك و ، دغه محدوديت يې په بحثونو کې په ښكاره ډول څرګند دی ، د كليسا په زياتو هستيو دغه سبب ليدل کيږي چې د هغه چا قول ته زيات اعتبار وركوو چې څومره به وړاندې زمانې ته منسوب و ]([3])

دا دبابياس په كتابونو کې د راويانو حال دی چې د مشايخو له ټولو شاګردانو څخه يې بغير له عدل او حفظ پېژندګلو پرته نقل كو، نه خو به يې د خبر د صحت د شروطو خيال ساته اونه پرې  پوهېده .

او بابياس خپله هم د كمزورو روايانو تر منځ توپېر نشو كولای او ادراك يې هم محدود و .

د چا چې دا حالت وي نو په داسې خطرناکې قضيه کې به يې څنګه قول قابل قبول وي ، او بيا لا په كتاب دا ګواهي وركول چې دا د الله کتاب دی؟

بر عكس مقابل کې نور ګڼ شمېر داسې اقوال هم شته او په ګوته كوي چې ددغې كتاب نسبت متى ته چې نصرانيان يې حواري بولې دروست ندی.

هغه اقوال دا دي :

۱ – : نصرانيانو انجيل په سند سره نه دی نقل كړی او نه بابياس پخپل قول کې دا څرګند كړي دي چې متى ايا حواري دی او كه بل څوك دی ؟ او نه يې كتاب تاييد كړی دی .

E : بلکې هغه ورته ( اقوال ) ويلي دي.

همدا راز بابياس بله خبره هم ذكر كړې ده چې په بشپړه توګه د متى د موجود انجيل سره هر اړخيز منافات لري ، بابياس وايي: [ متى په عبرانۍ ژبه ليكل كول ، سره له دې چې ټول نصرانيان باور لري چې هغوی د متى انجيل له يونانۍ ژبې پرته په بله ژبه نه پيژني او نه د كتاب لپاره په عبرانۍ ژبې د نسخې د شتون قايل دي ، زياتره نصرانيان په دې اند دي چې كتاب د لومړی ځل لپاره په يونانۍ ليكل شوی دی نه په عبرانۍ ژبه ] ([4])

دا عقيده دبابياس د قول سره هر اړخيزمنافات لري ، او نه د بابياس قول د نصرانيانو سره د انجيل متى په نوم موجود انجيل باندې تطبيقيږي ، خو دلته بل سوال هم پېدا کېږي چې كه انجيل له عبرانۍ څخه يونانۍ ته ژباړل شوی وي د دوی په اند نو مترجم او ژباړن څوك دی؟

دا ډېره مهمه خبره ده چې تر څو د ژباړن دين او دينداري ، ريښتنولي او ذهني ضبط او حافظه او پر دواړو ژبو باندې په كافي اندازه پوهنه ونه لري نو په ژباړه يې هيڅ راز اعتماد او باور ندی په كار.

۲ – : د متى انجيل ټول نصراني شنونکي او نور خلك په دې اند دي چې متى پخپل انجيل کې د مرقص له انجيل نه اخذ كړی دی او په زياتو ځايونو کې پرې اعتماد كړی دی([5]) د نصرانيانو په عقيده مرقص د پطروس شاګرد دی ، ايا دا خبره عقل مني او يا د اعتماد وړ ده چې غټ حواري او ستره هستۍ – د نصرانيا په ګومان – په خپلو سترګو ليدلو حالاتو کې له خپل وروستي شاګرد نه اخذ كوي ؟

په ډېر كافي انداز معلوميږي چې ددغه انجيل ليكونکی متى نه دی چې نصرانيانو يې په خپل ګومان حواري بولي ، او د نصرانيانو دا دعوه چې د انجيل ليكوال حواري متی دی ، داسې دعوه ده چې له دليل څخه لغړه ده ، هسې خيالات او ګومانونه دي چې له حق څخه هيڅ نشي دفع كولای.

 

دوهم : د مرقص انجيل :

د نصرانيانو په ترتيب مرقص انجيل دوهم مقام لري ، تقريبا دا انجيل كمترين انجيل دی چې په شپاړسو اصحاحو مشتمل دی .

د دې انجيل كاتب د نصرانيانو په زعم د حواريينو شاګرد دی ، د كاتب اړوند ټول معلومات ډېر كم او مفهوم يې هم واضح نه دی چې نفس ته ډاډ او اطمينان ورکړي او يا هم په دغو ناقصو معلوماتو اطمينان حاصل شي، د ده په هكله ټول معلومات يواځې دې ته اشاره كوي چې د كاتب خپل نوم يوحنا او لقب يې مرقص دی، د نصرانيانو په زعم دا د برنابا او بولس خصوصي ملګری دی ، بيا له هغوی څخه جلا شو خو بولس بيا هم پخپلو ليكنو او رسالو کې د مرقص نوم په داسې هيئت سره يادوی چې تعريف يې پرې نه شي کېدای ([6])

E پطروس د مرقص د نوم يادونه ځان سره داسې كوي ([7])

له دې معلوماتو څخه داسې بريښي چې د تېر په څېر دا ليکوال هم مجهول دی ځكه چې له دغې عبارت څخه يې دينداري ، علميت او امانتداري نه په ګوته كيږي او ددغو اوصافو شتون په داسې انسان کې چې د مقدس كتاب او د خلكو تر منځ واسطه وي ضروري دي.

E د انجيل كتاب په هكله مخکې معلومات چې مرقص ته منسوب دي او يوسابيوس پخپل كتاب ( تاريخ الكنيسه) کې د بابياس نه نقلوي هغه  وايي :

[ همدغه راز شيخ وايي : مرقص چې د پطروس ترټولو ښه مفسر دی په زيات زيار او ښه دقت د رب ( مسيح ) اقوال او اعمال چې څنګه يې ياد كړي وو ليكلي دي ، خو ليكنې ته يې ترتيب نه دی وركړی ، ځکه چې نه خو يې له هغه نه براه راست تعليمات اوريدلې او نه يې ورسره ملګرتوب او ملازمت كړی دی، لكه ما مخکې ذكر كړ چې هغه ټول تعليمات د پطروس نه مشافهة اخستي دي، په دغو د خلكو اړتيا سرته رسيږي ، بغير له دې هدف نه چې هغه دې د رب (مسيح) ټول اقوال او اعمال راټول كړي وي ،  مرقص ددې خبرې تفصيل خپله كړی دی چې له هغه څخه په ليكلو شيانو کې يې يوه خطاه هم نده كړې…] ([8])

د نصرانيانو په نېز دا د كتاب او كاتب اړوند تر ټولو لومړۍ ګواهي ده چې د مرقص د مجهول حاليت او د پټو پناه كارونو لپاره د طعن ستر لامل دی، ځكه چې هغه وايي: [ مرقص هغه څه ليكل چې څه يې ياد و ] او بيايې ددې تفصيل نه دی كړی چې ياد شيان څه شی وو؟!

ايا په دغسې ګواهۍ د كتاب صحت ثبوت کېدای شي؟

په دې کې شك نشته چې دغه څېر دلائل او ګواهي د داسې قضي لپاره بسيا نه كوي ، كه قاضي دا ډول شواهد په يوه مسئله کې هم وړاندې شي نه يې قبلوي او نه پرې پرېکړه كوي.

 

دريم : انجيل لوقا :

د نصرانيانو د كتابونو په ترتيب کې لوقا دريم مقام لري چې په څلورويشتو اصحاحو باندې مشتمل دی .

د نصرانيانو په ګومان ددې انجيل ليكوال لومړی بدپرست و او بيا يې په مسيح  عليه السلام   باندې ايمان راوړ ، د عيسی  عليه السلام  اسمان ته له ختو وروسته د شاول يهودي (بولس) ملګرو او ملګرتوب بولس پخپلو رسالو کې درې ځله ذكر كړی دی([9])

د نصرانيانو سره له دې پرته نور معلومات نشته چې هغه بې سواده انسان و او د بولس په ملتيا يې ځينې سفرونه کړي دي او هغه سره يې په ځينې تګ راتګ کې نوم وارد شوی دی.

له دغې كبله د لوقا شخصيت ته د جهالت له امله اعتبار نه شي وركړل کېدای او نه يې د عدالت او ديانتدارۍ په اړه په كافي انداز معلومات شتون لري ، او نه داسې معتمد دليل شته چې ددغې كتاب نسبت لوقا ته ثابت او دروست وبولي.

دغه راز ډېر زيات كم داسې معلومات  هم شته چې ځينې نصرانيان يې نسبت لوقا ته دروست بولې، له دغو معلوماتو څخه يو هم د پادري فهيم عزيز مجهول كلام دی چې پخپل كتاب ( المدخل الى العهد الجديد ) کې د انجيل لوقا ته د صحيح نسبت په اړوند ذكر كړی دی هغه وايي :

[ د لوقا انجيل لپاره د ( 160-180م )  ترمنځ د ( ضدمارسيون ) په نوم سريزه ليكل شوېده او په سريزه کې وايي:

E : كاتب د لوقا په هكله وايي : ( لوقا د انطاکي اوسيدونکی او په سوريا کې د هغه كار طبابت او ډاكټري وه ، لوقا لونډو ،  د ( 84 ) کلنو په عمر کې په ( بواتينه)([10]) کې وفات دی د هغه زړه دعيسويت په ديانت موړ او ورڅخه ډك و، هغه خپل ټول انجيل د ( اخائيه)([11]) په بيلا بيلو سيمو کې ليكلی دی، په دې خاطر چې خلكو ته د الهي عهدجديد قصه وړاندې كړي...]

بيا كاتب په تعليقي توګه وايي: ( دا يې له ګواهۍ څخه يوه نمونه ده چې كاتب يې نه دی پيژندل شوی ، خو بيا هم زياتو علماوو تصديق كړې ده ځكه چې د مارسيون په شاګردانو کې داسې څوك نشته چې خبره يې دروغ وبولي او دا هم ښكاره دليل دی چې كليسا پياوړی تقليد لري ) ([12])

په دې ډول ګواهۍ باندې نصرانيان مجهول انسان لوقا ته د د کتاب نسبت ثابتوي او په دې کې شك نشته چې دغسې ګواهي هېڅ ارزښت نه لري او استدلال پرې نيول د نصرانيانو په عقيده ښكاره دليل دی چې هغوی هېڅ دروست دليل له كتاب په ثبوت نه لري چې ګني د لوقا انجيل صحيح او ريښتني كتاب دی او دا هم له دليل څخه لغړه دعوه ده.

 

څلورم : د يوحنا انجيل :

د عهد جديد په ترتيب کې دا څلورم انجيل دی ، له مخکې درې واړو انجيلونو نه زيات توپير لري ، ځكه چې هغه درېواړه سره يوشان او نږدې دي ، خو ولې دا ورڅخه توپير لري ، دا انجيل يواځي په يوه قضيه خبرې اترې كوي چې عيسى  عليه السلام  الوهيت او د الله پاك لپاره په  فلسفي نظر د ځویولۍ په نوم ثبوت كوي ، دغې قضيه باندې په صريح انداز او په واز كومې د مسيح  عليه السلام  د الوهيت او بنوت ( ځویولې ) په هكله واضح كلام كړی دی.

د څه شمېر څرګندو دليلونو له مخې چې يوحنا ته يې د نسبت منکرينو راوړي دي دا په ډاګه کوي چې د نصرانيانو په زعم ددې كتاب يوحنا ته د صحت نسبت ډېر کمزوری دی ، دغه دليلونه په دې ډول دي :

بوليكاربوس چې د يوحنا شاګرد بلل کېږي خپل استاذ يوحنا ته يې د كتابي نسبت هېڅ اشاره نه ده كړې ، دا په دې دلالت كوي چې هغه يې نه پيژني او نه د كتاب نسبت د هغه استاذ ته دروست دی.

۱ – : همدغه شان كتاب پخپله هم د يوناني فلسفې له اصطلاحاتو څخه ډك دی ، دغه اصطلاحات ښكاره دليل دی چې كاتب د يوناني فلسفې ښونکی و ، د نصرانيانو د ذكر سره سم يوحنا ښكارګر و ، دا خبره ښكاره دليل دی چې هغه له فلسفې او اصطلاحاتو نهيې  نا خبره و.

  • : د نصرانيانو په زعم مخکني نصرانيانو دا کتاب حواري يوحنا ته نه دی منسوب كړی ، يوسابيوس چې له بابياس څخه يې په دې هكله پوښتلي و داسې وايي: [ بابياس په څرګند ډول دوه كسان ذكر كړي دي يو : يوحنا چې لومړی داعي دی او هغه هم مړ شوی و او دوهم شيخ چې لا ژوندی و ، داسې ښكاري چې دا انجيل همده ليكلی و ] .

په همدې هكله پادري فهيم عزيز وايي : [ كليسا پخپله هم د دې انجيل په قبول کې پاتي او په يو دوه کې حيرانه وه ] ([13])

له دې وجي د نولسمې پيړۍ په وروستيو کې د دې انجيل يوحنا ته په نسبت باندې نيوکې پېل شوې نو ځكه د فرانسې دائرة المعارف دمذکور انجيل اړوند وايي: [ دا جعلي انجيل دی په ليكنه کې يې نزدې پنځه سوه نصراني علماوو برخه اخستې ده او ددغو علماوو د كلام نص دا دی : په دې کې هېڅ شك نشته چې د يوحنا انجيل مزور او جعلي دی د ليكوالانو موخه يې له ليکنې څخه دا وه چې ددوو حواريينو په خلاف قدم پورته كړی ، جعلي ليكوال په متن کې كلكه دعوه كړې ده چې دا د مسيح  عليه السلام  زيات خوښ و، له دې جملې له كبله كليسا په دې باور ولرو چې دابه حواري يوحنا وي خو په حقيقت کې دا حواري يوحنا نه و ].

بيا هم كه هرڅنګه دی خو دا كتاب هم د تورات په څېر دی چې هېڅ صحيح نسبت نه لري ، او هغه خلك چې په كمزورو اړيکو د كتاب په نسبت کې ښکارګر يوحنا ته زيار ګالي مونږ پرې ډېر شفيق او مهربانه يوو چې پخپل زيار دې هسي ځانونه نه ستومانه كوي ځكه چې له سمې نه په كږې لاره روان دي ([14])

خو بيا هم د نيوكو او د دروست دليل د نشتوالي سره سره مونږ وايو:

د هېڅ عاقل لپاره د دې جواز نشته چې يوحنا ته د كتاب په دروست نسبت باور ولري ، پاتې لا دا چې مقدس كتاب او د الله پاك له طرفه يې وحي وبولي ، دا خو پر الله تعالى باندې دروغ جوړول او د هغه بندګان له سمې څخه په کږه روانول دي .

له دې وروسته هر دانا او بهلول انسان ته په زيات وضاحت څرګنديږي چې نصرانيان او يهودان ټول په دې د قناعت وړ هېڅ دليل نه لري چې خپل مخې ته پراته كتابونه منسوبو مؤلفينو ته په مستند دليل ثابت كړي، داخو بيښي ښكاره خبره ده چې كله هم دوه كسان سره په منځ کې تاو تريخوالی ولري او محكمې ته لاړشي ، قاضي په دې تر هغه فېصله نه كوي چې تر څو يې صحيح ثابت د اعتبار او قناعت وړ استدلالات نوي وړاندې كړي ، او نصرانيانو نه د خپل ځان او نه د نصرانيت لپاره د دليل په شكل صحيح اثباتات نه دي وړاندې كړي چې د دغو كتابونو صحيح نسبت ثبوت كړي ، بلکې د دروستو او صحيح مستنداتو طرېقې او لارې هم نه پيژني ، شيخ رحمت الله هندي په خپل كتاب (اظهار الحق) کې وايي : په څو څو ځل مونږ د نصرانيانو پياوړي علماوو او دپادريانو نه د متصل صحيح سند غوښتنه كړېده خو تر اوسه پرې نه دي توانېدلي بلکې زما او د هغوی د پادريانو ترمنځ مناظره کې يې راته له دغې نه اعتذار وړاندې كړ([15]) هغه وايي: [ زمونږ سره دصحيح سند د نشتوالي يواځنې لامل په مخکې نصرانيانو باندې د درې سوه ديارلس كلونو د پرله پسې ستومانيو او ربړولو د لړې پېل وه ]([16])

تېرې خبرې كافي او د دليل په توګه بس دي چې د انجيل په نوم د ټولو كتابونو ليكوالان په دې قابل اعتماد او مستند دليل نه لري چې منسوبو كسانو ته يې صحت په ګوته كړي ، پاتي لا دا چې مسيح  عليه السلام  او يا دې الله پاك ته د هغه نسبت صحيح وي!!

………………………………

([1]) تاريخ الكنيسة د يوسابيوس ليكنه: ( ۱۷۸) . تاريخ الكنيسه: دجون لوريمر: ( ۱ /۱۵۲ ) . المدخل الى العهد الجديد ( ۲۴۳ ) .

([2]) تاريخ الكنيسة د يوسابيوس قيصري ليكنه : ( ۱۷۵ ) .

([3]) تاريخ الكنيسة د يوسابيوس ليكنه: ( ۱۷۵ ) .

([4]) المدخل الى العهد الجديد : ( ۲۴۳ ) .

([5]) المدخل الى العهد الحديد: ( ۲۴۳ ) . القران الكريم والتوراة والانجيل والعلم: ( ۸۲ ) .

([6])كولوسي ته دبولس رساله: ( ۴/۱۰ ) . تيمو ثاوس : ( ۴/۱۱ ) . فيلمون ته رساله: ( ۲۵ ).

([7])د پطرس لومړی رساله(۵/۱۲) په دې بايد هر څوك وپوهيږي چې نصرانيانو سره هېڅ قناعت بخش دليل د ثبوت لپاره نشته چې د انجيل كاتب د برنابا خوری دی او يا مرقص د بولس ملګری دی ، او مرقص دبطرس شاګرد دی ، عقل ته نژدې دا ده چې د څلورو واړه اشخاصو نوم يو و ، او مرقص يې مشهور او منشور نوم و .

([8]) تاريخ الكنيسة ديوسابيوس ليكنه : (۱۷۷) . المدخل الى العهد الجديد: ( ۲۱۸ ).

([9]) كولوسي ته دبولس رساله : ( ۴/۱۴ ) . تيموثاوس ته دبولس دوهمه رساله: ( ۴/۱۱ ) . فيلمون ته دبولس  رساله: (۲۴) .

([10]) بواتينه دفرنسا لويديځ کې دښار نوم دی : الموسوعة العربية الميسرة : ( ۱/۴۲۰ ) .

([11]) اخائية يا اخايا د يونان جنوبي ښار دی ( الموسوعة العربية الميسرة ( ۱ / ۶۳ )

([12]) المدخل الى العهد الجديد: ( ۲۷۲ ) .

([13]) المدخل الى العهد الجديد: ( ۵۵۱ ) .

([14]) دراسات في الكتاب المقدس: ( ۶۴ ) د دكتور محمود علي حمايه ليكنه.

([15]) له دې څخه هغه لويه مناظره مراد ده چې د رحمت الله هندي او هند ته كليسا لېږلې نصراني داعي (د.فندر) چې په كال( ۱۸۵۴م په ۱۰ – ۱۱ ) ورځ اپرېل په مياشت کې دائره شوې وه او د مناظرې موضوعات : نسخ او تحريف ، د مسيح الوهيت ، تثليث ، د قران كريم اعجاز،  د نبي صلی الله علیه وسلم نبوت، وو ، په دې مناظره کې ډاكټر فنډر له عار نه ډك شكست وخوړ ان چې پر تحريف او نسخ باندې يې اقرار وكړ.

بيا يې مناظره ختمه كړه او له هند څخه لندن ته وتختېد، الله پاك يې په دغې مناظره کې دروغ خيانت او عار څرګند كړل ، د اظهار الحق دكتاب په سريزه کې معلوماتو ته رجوع وكړه. ( اظهار الحق : ( ۱ / ۳۴ ) .

([16]) اظهار الحق : ( ۱ / ۱۱ ) .

Tags

Related Articles

ځواب دلته پرېږدئ

ستاسو برېښناليک به نه خپريږي.

*

code

Back to top button